1951 yılından önce bazı temel dinî eserleri yayınlayarak okuyuculara ulaştırmış olan Diyanet İşleri Başkanlığı, 1951 yılında Döner Sermaye İşletmesi'nin kuruluşundan itibaren daha geniş imkanlarla yayın faaliyetlerine yönelmiştir. Başkanlığımızın süreli yayın hizmetleri 1960'dan sonra başlamıştır. Halen Diyanet (aylık) Dergisi, Diyanet Çocuk (aylık) Dergisi, Diyanet İlmî Dergi (üç aylık) olmak üzere üç adet mevkuteye sahip bulunan Başkanlığımızın süreli yayınlarının arasına yeni bir kardeş dergi daha gelmektedir: Diyanet Avrupa Dergisi...
İsminden de anlaşılacağı üzere Batı Avrupa'da, Amerika'da, Avustralya'da yaşayan ve büyük çoğunluğunu vatandaşlarımızın oluşturduğu üç milyonluk geniş bir kitleye hitap edecek olan bu yeni dergimiz, aylık olarak neşrolunacaktır. Başkanlık olarak 1971 yılı Ramazan Ayı'nda geçici Din Görevlileri göndermek suretiyle başlatılan hizmetler, 1999 yılı itibariyle önemli rakamlara ulaşmıştır. 1978 yılında başlayan ve günümüzde bütün kıtalardaki çeşitli ülkeleri kapsayan yurtdışı teşkilatımız, Diyanet Vakfı'nın da bu ülkelerdeki kuruluşları ile birlikte güçlü bir teşkilat haline gelmiştir. 1961 yılından itibaren, Türk işçilerinin Batı Avrupa Ülkelerine göçmen işçi olarak gitmeleriyle birlikte geçici bir sorun olarak görülen bu durum, işçilerimizin ailelerini ve çocuklarını da o ülkelere götürmeleriyle birlikte yeni bir statü kazanmış; yeni sorunlar ortaya çıkmıştır. Kabul ve itiraf etmek lazımdır ki, yurtdışındaki vatandaşlarımıza hizmet götürmekte geç ve ağır davranılmıştır. Geç kalınan bir konu da; yurtdışındaki vatandaşlarımızın eğitimi ve irşadıdır.
Başkanlığımız, o zamanki ismiyle; ÒGurbetçiÓ denilen yurttaşlarımız için, bir tür ilmihal ve rehber kitap niteliğini taşıyan ilk basılı kitabı; 1980'li yılların ilk yarısında; ÒGurbetçinin El KitabıÓ ismiyle neşretmiştir. Mezkûr eserin yeni baskısı da bir süre önce yapılmıştır. 1980'li yılların ikinci yarısında, Diyanet Takvimi arka blok yazılarının yaklaşık dörtte birinin, Avrupa'daki vatandaşlarımıza hitap etmesi düşünülmüş ve bu fikir bir yıl için uygulanmış, neticede olumlu sonuçlar ve tepkiler alınmıştır. 1993 yılında toplanan 1. Din Şûrâsı'nda da yurtdışındaki yurttaşlarımızın din eğitimi konusu üzerinde yoğunluklu olarak durulmuştur. Son yıllarda bazı Avrupa Ülkelerinde Müşâvirliklerimiz tarafından, ÒBültenÓ niteliğinde dergiler neşredilmeye başlanması ve bunun ilgi ile karşılanması, bizim yeni hedefler belirlememize sebep olmuştur. Son yıllarda Diyanet Teşkilatından emekli olmuş bazı eski görevlilerimizin de yurtdışında yaşayan Gurbetçilerimize yönelik dergi çıkarmak için teşebbüste bulunmaları ve yapılan yayınların kısa ömürlü olmasına rağmen, olumlu bir çizgide seyretmiş olması, Diyanet olarak, bizleri yurtdışındaki gurbetçilerimiz için yeni bir faaliyete sevk etmiştir. Hedefimiz, cami ve mescitlerdeki cemâatin dışındaki geniş kitlelere ulaşmaktır.
Yeni dergimiz, ülkemizin ve Diyanet'in sesini ve mesajını ileten bir; ÒAile DergisiÓ niteliğinde olacaktır. İçinde; hanımlar ve çocuklar için de geniş bölümler bulunacaktır. Süreli yayın olması dolayısıyla ÒHaberÓ unsurunun ağırlıklı olması tabiîdir. Ayrıca gurbetçilerimizi ilgilendiren çeşitli konularda; eğitim, kesin dönüş, malî hükümler, vergi, emeklilik, gümrük sorunları, Türkçe dil eğitimi, yurtdışına yönelik fıkhî meseleler, Dünyada'ki İslâmî faaliyet ve gelişmeler, Başkanlığımızın yurtdışı hizmetleri, çeşitli dinî ve millî makaleler ile, okuyucu mektupları dergimizin kapsamını oluşturacaktır.
Süreli yayın çıkarmanın ve bunu sürekli kılmanın ne kadar zor olduğunu bu işle meşgul olanlar çok iyi bilir... Bunun güçlüğünü bilerek bu yeni etkinliğimizi başlatıyoruz. Öncelikle bu yeni dergi için Süreli Yayınlar Şubesi Müdürlüğü içinde yeni bir büro ve ekip oluşturacağız. Ayrıca bu derginin gündemini ve münderecâtını her ay belirlemek üzere bir; ÒDanışma KomisyonuÓ teşkil edeceğiz. Çeşitli kuruluşların bununla ilgili yayınlarını yakından izleyip geniş bir arşiv meydana getireceğiz. Edebiyatçılarımıza açık olacağız.
Ortaya çıkacak ürünün yurtdışındaki gurbetçilerimize ulaştırılmasında en büyük hizmet; elbette yurtdışındaki Müşâvirlerimize, Ataşelerimize ve Din Görevlilerimize düşecektir. Gurbetçilerimizin Diyanet Takvimi'ne gösterdikleri ilgi ve rağbeti; bu yeni dergimize de göstereceklerini ümid ediyoruz. Amacımız Avrupa'ya gönderilecek Diyanet Takvimi nüshalarının da, diğerlerinden farklı olarak, oradakilere hitap etmesi için değişik yazılardan oluşacak şekilde hazırlanmasıdır.
Türk Cumhuriyetlerinde yaşayan dindaş ve soydaşlarımız için, çeşitli lehçelerde yayınladığımız kitaplar, önemli bir boşluğu doldurmuştur. Bu faaliyetlerimizi sürdüreceğiz.
Diyanet Avrupa Dergisi'ne hayırlı hizmetler ve başarılar dilerken, bu yeni faaliyetimizin, Allah'ın rızasını kazanmaya vesile olmasını Cenâb-ı Hak'tan niyaz ediyorum.
Mehmet Nuri YILMAZ
Diyanet İşleri Başkanı